Loops: concert door SPECTRA ensemble | bij Wall Drawing Nr.36 van Sol LeWitt

Nog tot 14 februari 2016 kan je in S.M.A.K. een ongewoon kunstwerk bewonderen: Wall Drawing Nr.36 van Sol LeWitt. Bij dit werk ontwikkelde het SPECTRA ensemble een reeks van vier concerten met focus op minimal music. De opvoering van het derde concert in de reeks vindt plaats op 21 januari. Martin Desloovere woonde in december het tweede concert ‘Loops’ bij met focus op componist William Basinski. In dit stuk lees je meer over de componist en de bijzondere wijze waarop zijn bekende Disintegration Loops ontstonden.

spectra
Sol LeWitt, Wall Drawing Nr.36 | Intersecting Bands of four Colors (Black – Blue – Red – Yellow) from four Directions – 90 cm wide (symmetrically) (1970)

Voor hun tweede concert in deze reeks stelde SPECTRA ensemble een programma rond het fenomeen ‘loops’ samen. Eerst kwamen twee tapewerken aan bod die bijzonder belangrijk zijn (geweest) voor de ontwikkeling van elektronische en avant-garde muziek en geluidskunst. We luisterden naar een opname van Steve Reichs vroege werk met gemanipuleerde geluidsband Come Out (1966). Daarna werd met hedendaagse muzieksoftware een live-versie van Alvin Luciers I Am Sitting in a Room (1969) opgevoerd.

Na deze ook vandaag nog boeiende openers was het tijd voor The Disintegration Loops 1.1 van William Basinski in een bewerking voor Continue reading “Loops: concert door SPECTRA ensemble | bij Wall Drawing Nr.36 van Sol LeWitt”

Minimale klanklandschappen | bij Wall Drawing Nr.36 van Sol LeWitt

Nog tot 14 februari 2016 kan je in S.M.A.K. een ongewoon kunstwerk bewonderen: Wall Drawing Nr.36 van Sol LeWitt. Het voorbije jaar organiseerde S.M.A.K. in relatie tot dit werk verschillende kabinettentoonstellingen en performances. Daarnaast ontwikkelde het SPECTRA ensemble een reeks van vier concerten met focus op minimal music. De opvoering ervan start op 12 november. Met dit stuk geeft Martin Desloovere alvast een voorsmaakje.

spectra
Sol LeWitt, Wall Drawing Nr.36 | Intersecting Bands of four Colors (Black – Blue – Red – Yellow) from four Directions – 90 cm wide (symmetrically) (1970)

Als minimalist en conceptualist vond Sol LeWitt dat het idee voor een kunstwerk belangrijker was dan het resultaat. Zijn muurtekeningen verspreidde hij in de vorm van ruwe schetsen met bijhorende beschrijving. De eigenlijke tekening realiseerde de kunstenaar meestal niet zelf. Zijn Wall Drawing Nr.36 maakt deel uit van de S.M.A.K.-collectie. Het museum voerde het werk voor het eerst sinds 1999 opnieuw uit en dit keer op een ongeziene grootte: een wand van 20 meter breed op 8 meter hoog.

Het resultaat is fascinerend in zijn Continue reading “Minimale klanklandschappen | bij Wall Drawing Nr.36 van Sol LeWitt”

Eén tegen allen – performance ‘Romeu My Deer’

Het enthousiasme voor de tentoonstelling rond Berlinde De Bruyckere in S.M.A.K. kent nog niet meteen een einde. Zowel vorige zaterdag- als zondagavond kwamen telkens ruim honderd toeschouwers af op de performance door danser Romeu Runa. Runa stond model voor een reeks tekeningen en sculpturen van de kunstenaar waarvan de titel – ‘Romeu My Deer’ – verwijst naar de naam van de danser. Voor de gelijknamige performance wisselden de rollen en inspireerde de danser zich op De Bruyckeres werk. Dankzij Romeu kwamen de beelden van Berlinde tot leven in een beklijvende en akelige voorstelling. Emma Volckaert nam poolshoogte voor ons.

romeo-runa_web
Romeu Runa performt ‘Romeu My Deer’

Nog nooit was ik buiten adem na een performance. Nog nooit vereiste staan en kijken zo’n inspanning.

Na een relatief lange stilte waarbij het honderdkoppige publiek al wat zenuwen begint te vertonen, komt een lijf moeizaam in beweging. Het luid kreunende wezen vertoont sterke gelijkenissen met een verwrongen lichaam uit de zaal ernaast. Ondanks de opgespannen spiermassa, heb ik er weinig vertrouwen in dat de danser op eigen benen en gewei zal kunnen blijven staan. Ik ben enigszins verrast door de ondersteunende functie die het gewei in eerste instantie biedt. Volgens de bekendste internetencyclopedie dient een gewei namelijk “als wapen en om seksuele concurrenten te intimideren”. Ik zie eerder een menselijk lichaam in conflict met zijn wapen. Het steunt erop maar sleurt het ook als een last met zich mee. De geluiden, geproduceerd door de wrijving van gewei en grond, zijn niet veel aangenamer dan die van nagels die over een krijtbord krassen. Ik ben duidelijk niet de enige met een rilling over de rug en een ‘unheimlich’ gevoel.

Pas in tweede instantie voldoet het gewei aan zijn voorgeschreven functie. De danser gooit het rond zich heen en intimideert de massa en mijzelf. Brokstukken vliegen in het rond terwijl het beest zich van ontevreden geschreeuw ontdoet. Geluid en beeld vullen de zaal. Het is een gevecht van Continue reading “Eén tegen allen – performance ‘Romeu My Deer’”

… en toen werd Kreupelhout een Sprookjeswoud

door Annelies Vantyghem

Niet zo lang geleden, op een zondag in november, was er de magische ‘Kunstendag voor Kinderen’ en rilde er over de gevelde stronk en dorre takken van Berlinde De Bruyckeres sculptuur ‘Kreupelhout’ een gouden schittering. Kinderen van alle leeftijden met goede ogen en oren kwamen bergen over, voeren de langste rivieren af en reisden kriskras door alle landen om zich in S.M.A.K. knusjes op hun zitkussen te nestelen rond jeugdschrijver Bart Moeyaert. Met zijn verhaal ‘Luna van de boom’ bracht Bart het tere, kreupele hout van Berlinde even tot leven als een betover(en)de sprookjesboom die deed denken aan Ogentroost of Zielenrust of Harmonie.

Bart Moeyaert_blog-3a
(c) foto David Van Hecke

“Van alle koningen was deze koning de rijkste.” Zo opende Bart blootvoets zijn verhaal over een steenrijke koning die zich het hoofd brak over de wonderlijke boom in het midden van zijn tuin. De koning had zijn duurste schatten over voor een beetje informatie, en toen vernam hij via een oude man dit:

“De boom geeft zijn geheimen nooit prijs. In de hele wereld is er maar één boom als deze, en van de vruchten kunt u alleen maar dromen. Als kind heb ik van mijn oude oom gehoord dat de boom bij de eerste klokslag voor middernacht gouden knoppen krijgt, bij de vierde klokslag gouden bloesems, en bij de achtste gouden vruchten. Nog voor de laatste klokslag van twaalf uur is weggestorven, zijn die gouden vruchten al geplukt, en niemand weet door wie.” *

Berlinde De Bruyckere_S.M.A.K. 2014_©DirkPauwels_18
(c) foto Dirk Pauwels

Zodra de koning hoorde dat er met de boom goud te rapen viel, begon de hebzucht aan zijn neus te kriebelen. Eén na één stuurde hij zijn drie zonen op de boom af. En zoals het in sprookjes hoort, slaagde de derde prins in zijn opzet. In afwachting van het korte, precieze plukmoment van de gouden vruchten, richtte hij in tegenstelling tot zijn oudere broers geen vorstelijk feest in, maar ging hij rustig alleen onder de boom zitten en speelde op een zelfgesneden wilgenfluitje recht uit zijn hart een melodie die deed denken aan Ogentroost of Zielenrust of Harmonie. En toen begon het verhaal zich pas helemaal buitengewoon wonderlijk, zalig warm, superspannend, ongemeen grappig en verrukkelijk vertederend te ontrollen. We kunnen enkel nog verklappen dat de wens van de jongste prins zo mooi was dat zelfs de duivels een handje hielpen zodat ze uitkwam.

Tijdens Barts performance hoorden we in de ruisende wind gouden blaadjes ritselen en duivels konkelfoezen en gniffelen, zagen we de vrienden van de oudste prinsen voor onze ogen naar de gouden vruchten graaien en stegen we met de wind in onze haren haast mee op met de jongste prins richting Zwarte Stad. Hoe Bart ons dit mooie verhaal bij het kunstwerk ‘Kreupelhout’ deed beleven, zal een levendige herinnering blijven. Nu rest er alleen nog het prachtige prentenboek met de cd waarop Bart het verhaal voorleest, maar ook dat is zaligmakend!

* uit: ‘Luna van de boom’ (2000), een Slovaaks sprookje anders verteld door Bart Moeyaert met illustraties van Gerda Dendooven. ISBN 90-805417-1-0

Performance ‘Romeu My Deer’ door Romeu Runa

In het kader van de tentoonstelling ‘Berlinde De Bruyckere. Sculptures & Drawings. 2000 – 2014’ bracht de Portugese danser Romeu Runa (°1978, Cova de Piedade) afgelopen weekend in S.M.A.K. de bijzonder intense performance ‘Romeu My Deer’. Sinds de Bruyckeres ontmoeting met de Gentse choreograaf Alain Platel speelt dans een belangrijke rol in haar oeuvre. Platel bracht de kunstenaar in contact met Runa. Ze vertaalde zijn gespierde lichaam in een reeks tekeningen en sculpturen van verwrongen, muterende figuren met geweien, waarvan de titel – ‘Romeu My Deer’ – verwijst naar de naam van de danser. Runa liet zich van zijn kant inspireren door het werk van De Bruyckere en creëerde een performance die tot nu enkel in Londen in 2012 was te zien bij de voorstelling van de publicatie ‘Romeu My Deer’.

door Annelies Vantyghem

romeu my deer - performance - foto Nele De Roo
(c) Foto Nele De Roo

“Uit Actaeons met water besprenkelde hoofd ontsproot een levensgroot gewei. Hij kreeg ook de nek van een hert, puntige oren en zijn armen en benen veranderden in poten. Hij werd een hert.” *

Met lichte tred betreedt Romeu Runa ontspannen maar geconcentreerd de museumzaal. Onbewogen ontkleedt hij zich om vervolgens onverstoorbaar zijn tijd te nemen om zich voor de performance op te laden. Zijn blik focust op De Bruyckeres geweisculpturen die neerwaarts aan de muur hangen. Als vanzelf verstilt het publiek bij de aanblik van de danser die geleidelijk in trance verdiept raakt. Runas hoofd pompt zich vol bloed tot het verzadigd rood aanloopt. Langzaam komt zijn pezige, krachtige lichaam in beweging. De twee delen van het wassen gewei worden van de muur afgehaakt. Wanneer Runa ze voor zijn gezicht houdt alsof de geweien uit zijn oogholten groeien, wordt hun vlezigheid één met de huid van de danser. Voor onze ogen doet Runa in naadloos ineenvloeiende fases een onwaarschijnlijk waar fabeldier ontstaan, opstaan en vergaan. Het akelig holle geschreeuw en het eindbeeld van de borstkas die in een steeds trager ritme opbolt en ineenzakt, zinderen nog na.

* Fragment uit ‘Diana en Actaeon’, een Metamorfose van Ovidius, waarin Diana, godin van de jacht, jager Actaeon ter bestraffing in een hert verandert, nadat hij haar ongewild naakt had zien baden.

De performance ‘Romeu My Deer’ wordt herhaald op 10 en 11 januari 2015.
Telkens om 19:00. Duurtijd: 35 min. Max. 100 personen per avond.
Prijs: 20 euro / Reductietarief Vrienden v/h S.M.A.K. of lerarenkaart: 15 euro.
Inschrijven? Stuur een mail naar leen@smak.be, vermeld de datum en met hoeveel personen je komt. Nadien krijg je alle details om je plaats te garanderen.
De tentoonstelling ‘Berlinde De Bruyckere. Sculptures & Drawings. 2000 – 2014’ loopt nog tot 15.02.2015.